پلاکت درمانی یا پی آر پی PRP

اجزای مختلفی در خون وجود دارد که  گلبولهای قرمز، گلبولهای سفید و پلاکتها مهمترین آنها هستند. مهمترین منابع فاکتورهای رشد سلولی بدن ،  پلاکتها هستند. پلاکتها در فرآیندهای مهمی مثل انعقاد خون، پاسخ ایمنی، آنژیوژنز یا همان فرآیند تولید رگهای خونی در بافت، تکثیر سلولی، و ترمیم بافت های آسیب دیده در بدن نقش دارند.

پی آرپی PRP چیست؟

PRP روشی 100% طبیعی است که با استفاده از اجزای خون خود بیمار برای تحریک و نوسازی بافت های آسیب دیده در مناطق صورت، گردن، سر و سینه، دست ها و بدن مورد استفاده قرار می گیرد.

پی آرپی (PRP) روشی درمانی است که از ۳ دهه گذشته برای بیمارانی که جراحی شده اند و به علت خونریزی در طول مدت جراحی یا بعد آن به فاکتورهای پلاکتی نیاز داشته اند، مورد استفاده بوده است. مبنای این روش، استفاده از عوامل انعقادی خون یا سلول های پلاکت است که از طریق دستگاه هایی با سرعت زیاد از خون گرفته شده از بیمار جدا می شود و در ترمیم و بهبود زخم ها و نیز ترمیم و بازسازی پوست و مو به کار گرفته می شود؛ یعنی پلاسمای تغلیظ شده به نقاط آسیب دیده پوست یا ریشه موها تزریق می شود (پلاسما ۵۵ درصد حجم خون را تشکیل می دهد که ۹۰ درصد آن آب و ۱۰ درصد بقیه شامل املاح، قند، چربی و پروتئین هایی نظیر فاکتورهای انعقادی و آنتی بادی است.) پی آر پی به پلاسمای حاوی پلاکت تغلیظ شده گفته می شود. پلاسمای غنی از پلاکت بخشی از پلاسمای خون است که غلظت پلاکت آن بالاتر از حد پایه می باشد. به این ترتیب، پلاسمای غنی از پلاکت نه تنها شامل سطح بالایی از پلاکت است بلکه مکمل کاملی از فاکتورهای انعقادی نیز می باشد.کاربرد

کاربرد پلاسمای غنی از پلاکت (PRP) در جوانسازی پوست یک استراتژی درمانی نوین می باشد که بر اساس فاکتورهای رشد خودی پایه ریزی شده است.

موفقیت این روش به میزان زیادی به شیوه تهیه پی آرپی بستگی دارد. سانتریفوژ مورد استفاده باید استریل و فرایند تولید باید به شیوه ای باشد که هیچ آسیبی به پلاکت ها نرسد زیرا در صورتی که این کار به درستی انجام نشود، نتایج مطلوبی به دنبال نخواهد داشت

چگونه پلاکتها سبب جوانسازی بافتها می شوند؟

فاکتورهای رشد مهمی در پلاکتها حاوی پروتئینها هست که عامل اصلی در ترمیم و بازسازی بافتها میباشند. پلاکتها در محل آسیب دیده ، این فاکتورهای رشد را آزاد میکنند و ادامه مسیر ترمیم با این عوامل تسریع میشود. در این پروسه زایش سلولی و بازسازی و جوانسازی سلولها تسریع پیدا میکند و همچنین باعث افزایش شادابی و طراوت پوستی در سنین بالاتر میشود.
به طور مثال اگر در کنار فولیکول مو تزریق شوند باعث رویش طبیعی و مجدد مو می شوند و در پوست باعث افزایش کلاژن ، الاستین، ماده بین سلولی ، عروق و در نهایت ضخیم شدن و با طراوت شدن بافت پوستی و رفع چین و چروک ، خطوط و در استخوان یا غضروف باعث ترمیم شکستگی و مانع ساییدگی آنها می شوند .

روش استفاده و تزریق مستقیم PRP (پی ار پی)

می توان به منظور رفع مشکلات پوستی نظیر چین وچروک ناشی از افزایش سن، چین وچروک های داینامیک، اسکار آکنه و اسکار زخم های ناشی از بریدگی، سوختگی و...، خطوط اخم یا خنده، طاسی سر یا ابرو، و پُف و تیرگی دور چشم، بصورت مستقیم و به وسیله سرنگ انسولین در موضع درمان تزریق نمود. همچنین می توان آن را به منظور تسریع روند بهبودی، بطور مستقیم بر روی زخم های کهنه، زخم های دیابتی، ترک های پوستی و مواردی ازین قبیل اسپری  نمود. تزریق مستقیم می تواند در همه نواحی بدن مانند؛ سر، صورت، گردن، شکم، پشت دست ها و غیره انجام شود.

پس از بررسی آمادگی های لازم برای بیماران، ۳۰ تا ۴۵ دقیقه قبل از تزریق با ژل بی‌حسی (Lidocain-p, EMLA) موضع درمان بی‌حس می‌شود. سپس ۳۵ تا ۴۰ میلی‌لیتر خون گرفته شده سپس این خون داخل کیت های مخصوص PRP ریخته میشود تا با مواد ضدانعقاد (سیترات سدیم تزریقی) مخلوط شود. سپس کیت موردنظر در دستگاه سانتریفیوژ قرار می گیرد. پس از آن سلولهای خونی از هم جدا میشوند، پلاکتها در بالاترین لایه قرار میگیرند که با سرسوزن به آرامی از روی آن برداشته میشوند و آماده تزریق در محل موردنظر می گردند. تزریق پی آر پی بصورت داخل پوستی می‌باشد(intradermal) و در هر تزریق ۱/۲۰ میلی لیتر با نیدل شماره ۲۷ تا ۳۰ بصورت مماس با پوست در چین و چروک‌های پوست، اطراف چشم و کل صورت به شعاع یک سانتی متر بطور سطحی انجام می‌شود تا یک پاپول بر روی پوست ایجاد شود. به منظور یکدست شدن نتیجه درمان کل صورت انجام می‌شود ولی استثنائا می‌توان تیرگی و پف دور چشم را بطور مجزا انجام داد که حدود یک سی سی برای هر چشم تزریق می‌شود.

به علت اینکه در پی آر پی PRP از تحریک فیبروبلاستها استفاده می شود بدیهی است که اثرات درمانی آن به تدریج ظاهر گشته و شما می توانید اولین تغییرات مثبت را بعد از دو تا سه هفته از اولین درمان مشاهده نمائید. البته نتیجه مطلوب در پایان ماه دوم تا سوم حاصل خواهد شد.

توجه داشته باشید که با انجام روش پی آر پی، یک بازسازی عظیم سلولی در ناحیه درمانی شروع خواهد شد و این بازسازی حتی تا ماه هجدهم  ادامه خواهد داشت. البته بر حسب سن، نیاز به درمان مجدد بعد از دو ماه تا یکسال خواهید داشت زیرا عواملی که باعث پیری پوستتان شده است در بدن شما کماکان وجود دارد.
لازم به ذکر است که مصرف مسکن‌های ضدالتهابی غیر استروئیدی بویژه آسپرین و پیروکسیکام موجب اختلال در عملکرد پلاکت‌ها می‌شود و از یک هفته قبل می‌بایست قطع شوند. مکمل‌های امگا ۳ و ۶ و سیر نیز بهتر است قبل از پی آر پی مصرف نشوند چرا که ممکن است در کیفیت پی آر پی اثر نامطلوبی بگذارند.

موارد کاربردی پی آر پی

PRP دارای کاربردهای بسیاری در زمینه جوانسازی و درمان مشکلات پوست و مو می باشد که عبارتند از:

  • جوانسازی پوست دست ها
  • جوانسازی پوست صورت
  • بهبود ظاهر خطوط و چروک کنار خارجی چشم که به عنوان خطوط پنجه کلاغی هم شناخته می شوند.
  • ارتقای کیفی پوست صورت و افزایش شادابی آن
  • رفع خط اخم و خط خنده
  • بهبود خطوط ماریونت (خطوط گوشه دهان به چانه)
  • چروک های ناشی از افزایش سن در صورت و دستها
  • تحریک و تقویت مو
  • رفع ریزش موی سر یا ابرو
  • کاشت مو
  • درمان مفاصل و کمک به ترمیم آنها
  • کم کردن استریاها و ترک های پوستی
  • درمان زخم های دیابتی و نروپاتیک و مزمن
  • اسکار های جراحی , سوختگی و بریدگی ها
  • جای جوش یا آکنه و گودی های ناشی از جای زخم های آبله مرغان
  • پی آر پی به عنوان درمان تکمیلی در کنار سایر درمانهای تخصصی زیبایی پوست و مو جهت تسریع اثرگذاری و بهبود عملکرد مورد استفاده قرار میگیرد

همچنین میتوانید مقاله جوانسازی پوست با پی آر پی (PRP ) را در این بخش مطالعه کنید

مزایای روش پی آرپی در جوانسازی پوست :

  • از آنجا که در پی آر پی از پلاسمای غنی از پلاکت های خود فرد ، استفاده می شود ، لذا این روش با سازگاری زیاد ، بهترین تاثیر را روی پوست خواهد داشت .
  • تاثیر و ماندگاری طولانی مدت جوانسازی پوست با پی آر پی
  • روشی با عوارض بسیار کم و غیرتهاجمی
  • هزینه ی کمتری در مقایسه با جراحی های زیبایی
  • بدون محدودیتی در به کار گیری در نواحی مختلف صورت و بدن
  •  روشی کاملا استریل و بهداشتی است ، زیرا از کیت های مخصوصی استفاده می گردد
  • در روش پی آر پی، عفونت ، پس زدگی ، انتقال بیماری و احتمال بیماری های واگیر دار وجود ندارد .
  • جوانسازی پوست با پی آر پی ، محدودیت سنی نداشته و مختص جنس خاصی نیست .
  • این روش جوانسازی با درد بسیاری کم و قابل تحملی است .
  • کم و زیاد بودن مقدار تزریق خطری برای فرد ایجاد نمی کند .
  • به بستری شدن و استراحت مطلق نیازی ندارد .
  • یک ماده ی طبیعی است که به روش تزریق یا موضعی ، قابلیت استفاده دارد .
  • پی آر پی ، حساسیت و آلرژی ایجاد نمی کند .
  • پی آر پی عاری از بیماری های ایدز و هپاتیت است .

عوارض و معایب روش پی آرپی در جوانسازی پوست

کیفیت و کمیت حاصل از آن قابل پیش بینی نمی باشد با توجه به اینکه نتیجه نهایی از تزریق پی آر پی به واکنش سلول ها بستگی دارد
  • دستیابی به نتیجه ی نهایی به زمان زیادی نیاز دارد
  • قرمزی ، تورم و کبودی مختصر و سطحی از جمله عوارض کوتاه مدت پس از تزریق می باشد .
  • احتمال صدمه و آسیب به اعصاب و عروق خونی به هنگام انجام تزریقات وجود دارد .
  • در برخی افراد بعد از تزریق تاثیر ندارد
  • کمی درد به هنگام تزریق احساس می شود.

چه افرادی برای انجام پی آر پی پوست مناسب نیستند؟

پی آر پی در چه مواردی نباید استفاده شود :

  • بارداری و شیردهی
  • عفونت‌های موضعی و عمومی
  • بیماری های پوستی مانند پورفیری
  • بیماری های مزمن، دیابت، ایدز
  • بیماری های خون و اختلالات انعقادی
  • کاهش تعداد پلاکت‌ها به کمتر از ۵۰۰۰۰ در میکرو لیتر
  • بافت کلوئید

در چه مواردی پی آر پی PRP تاثیر خوبی ندارد:

  • چین و چروکهای عمیق پوستی
  • تب و بیماری‌های حاد
  • افراد مبتلا به مشکلات ژنتیکی پوست
  • افراد سیگاری، الکلی و دارای سوء تغذیه
  • ضایعات پیشرفته ناشی از نور خورشید
  • ضایعات مویرگی روی بینی و گونه ها
  • مصرف آسپیرین و داروهای ضدانعقادی در یکماه اخیر
  • هایپرپیگمانتاسیون های پیشرفته (لکهای تیره)
  • کاهش تعداد شمارش پلاکتی به کمتر از ۱۰۰۰۰۰ در میکرو لیتر
  • سابقه سرطان بویژه انواع هماتولوژیک و انواع غیر هماتولوژیک که متاستاز داده باشند و شیمی درمانی ضد متاستاز انجام شده باشد.

فاصله زمانی انجام پی آر پی PRP، در سنين و درمان های مختلف

بیماران  مبتلا به دیابت ، بیماران  خونی حاد یا مزمن مثل اختلالات انعقاد خون یا سرطان خون ، ترومبوسیتوپنی (کاهش پلاکت ها) ، بیمارانی که نیاز به مصرف آسپیرین و یا سایر داروهای ضد انعقاد خون مثل (وارفارین یا  هپارین) دارند،عفونت در محل مورد نظر، بیماریهای تب دار، بیماریهای کبدی مزمن، مجاز به دریافت این روش نیستند.
در بعضی تبلیغات تعدادی مشاهده می شود که به همراه نام PRP از عبارت " سلولهای بنیادی " استفاده می کنند که کاملاً نادرست است چرا که پلاکت ها از قطعه قطعه شدن سلولهای بزرگتر در مغز استخوان بوجود می آیند و چون هسته و بسیاری از ضمائم سلولی را ندارند جزء سلولها به حساب نمی آیند و نمی توانند سلول بنیادی محسوب شوند بنابراین تزریق PRP، همان تزریق سلولهای بنیادی نیست .

تزريق پی آر پیPRP  پيش از 30 سالگی

در اين سنين به صورت ساليانه، جهت پيشگيری از پيری زودرس پوست توصيه می شود. در اين سنين، به دنبال تزريق مکرر پی آر پی PRP ديده شده که ميزان پيری پوست به ازای هر ده سال افزايش سن، در شرايط مطلوب بيش از 3 تا 4 سال نبوده است.

تزريق پی آر پیPRP  در سنين 30 تا 40 سالگی

به صورت 6 ماه يک بار در اين سنين، همراه با به کارگيری ساير روش های جوان سازی، روش مطلوبی است. علت اين است که در اين سنين، شروع خطوط و چين و چروک های ريز در پوست صورت اتفاق می افتد و تزريق پی آر پی PRP به طور جدی جهت درمان و جلوگيری از پيشرفت آن ها تأثيرگذار خواهد بود.

تزريق پی آر پیPRP در سنين 40 تا 50 سالگی

در اين سنين، برای سه جلسه به فاصله 3 ماه از يکديگر در شروع جوان سازی پوست لازم است و سپس، در صورت پاسخدهی مطلوب بعد از اين سه جلسه، انجام پی آر پی PRP به صورت ساليانه روش نگهدارنده خوبی خواهد بود.

تزريق پی آر پیPRP در سنين بالای 50 سال

در اين سنين، پلاکت ها ممکن است دارای کارايی مطلوبی جهت کمک به جوان سازی پوست نباشند، توصيه می شود که ابتدا مشاوره ای دقيق با پزشک پوست در خصوص صحت و سلامت پلاکت های بيمار و نيز، ارزيابی تعداد مطلوب اين سلول های ارزشمند در خون وی انجام شود و سپس در مورد استفاده از اين روش همراه با روش های ترکيبی ديگر، مانند: بوتاکس تراپی، ژل تراپی، تزريق چربی، مزوتراپی صورت و مراقبت های دوره ای پوستی همراه با دارودرمانی قوی بر روی پوست وی، تصميم گيری گردد.

مراقبت‌ بعد از پی آر پی پوست

  • تا 48 ساعت از استحمام کردن خودداری شود.
  • مصرف داروهای ضد درد از خانواده ضدالتهاب‌های غیراستروئیدی در ۳ روز بعد از پی آر پی توصیه نمی‌شود.
  • استفاده از کمپرس سرد بعد از تزریق پی آر پی ممنوع است چون پلاکت‌ها به سرما حساس هستند.
  • استفاده از عینک آفتابی
  • استفاده از کرم نگهدارنده روز و شب توصیه می شود.
  • استفاده از کرم ضد آفتاب و اجتناب از تابش مستقیم آفتاب به مدت 2 هفته توصیه می شود

هزینه انواع پی آر پی پوست

هزینه پی آر پی در درمانگاه تخصصی پوست بهبد لیزر بر اساس نوع کیت استفاده شده و موضع تحت درمان متفاوت می‌باشد. قیمت پی آر پی موی سر و صورت بطور همزمان، احتیاج به تعداد کیت بیشتری داشته و هزینه نهایی بیشتر از قیمت پی آر پی مو به تنهایی می‌شود و همین طور قیمت پی آر پی برای سیاهی دور چشم از هزینه پی آر پی صورت کمتر می‌شود.
بطور روتین جوانسازی پوست با پی آر پی برای تمام صورت انجام می‌شود که به منظور یکدست شدن پوست صورت می‌باشد و پی آر پی دور چشم یک استثنا است و می‌توان این ناحیه را بطور مجزا پی آر پی کرد که هزینه آن کمتر از پی آر پی کل صورت می‌شود.
ترکیب پی آر پی با سایر درمانهای زیبایی پوست و مو بدلیل قابلیتی که پی آر پی در تحریک سلولها به تکثیر و ساخت عروق خونی دارد، علاوه بر اینکه به تنهایی انجام میشود، معمولا با سایر روشهای درمانی نیز بصورت ترکیبی بکار میرود.

تلفیق  پی آر پی با درمانهایی دیگر  :

  • پی آر پی و مزوتراپی

پی آر پی بر حسب مورد با تلفیق مزوتراپی پوست یا مزوتراپی مو باعث پاسخ دهی بهتر درمان میشود.

  • لیزر جوانسازی پوست و پاکسازی پوست

پی آر پی را روی پوست اسپری نمود تا روند ترمیم پوست پس از لیزر جوانسازی پوست و پاکسازی پوست و مواردی از این قبیل تسریع شود.

  • پی آر پی و میکرونیدلینگ

حین میکرونیدلینگ میلیونها کانال ریز در سطح پوست ایجاد میشود که معمولا از پخش داروی مزوتراپی روی کانالها استفاده میشود. ولی تحقیقات اخیر نشان داده که استفاده از پی آر پی بجای مزوتراپی نتایج درخشانتری در نتیجه کار داشته است.

  • پی آر پی و لیفت با نخ

اگر پس از لیفتینگ با نخ در نواحی مختلف از جمله صورت و بینی بویژه در طی یک ماه اول، از تزریق پی آر پی در محل نخهای کاشته شده استفاده شود،به سرعت کلاژنسازی و نیز حجم کلاژن ساخته شده خواهد افزود.

  • پی آر پی و سابسیژن

در درمان سابسیژن احتمال دارد بافت تخریب شود و بیشترین میزان نتیجه گیری از ترکیب با پی آر پی در این روش است. برای ساخت سریع تر و بیشتر سلولهای جدید تزریق پی آر پی کمک میکند و با تحریک ساخت عروق ریز ماندگاری بافت ظریف تشکیل شده را بیشتر میکند.

  • پی آر پی و کاشت مو

موهای برداشت شده از سر که بايد در جاهای خالی کاشت شوند، در مدت زمانی که در خارج از بدن آن ها قرار داشته، در داخل سرم نرمال سالين نگه داشته شده است که اگر به جای اين محلول، از پی آر پی PRP تهيه شده از بيمار استفاده شود، ماندگاری موهای کاشت شده در آينده بسيار بيش تر خواهد بود. همچنين، انجام تزريق پی آر پی PRP به صورت دوره ای، در محل موهای کاشت شده در گذشته، می تواند به ماندگاری آن ها کمک روزافزونی بنمايد.

  • پی آر پی و ترانسفر چربی

سلول های چربی را می توان با پی آر پی PRP مخلوط و سپس در محل های مورد نظر تزريق نمود. اين اقدام موجب تحريک رگ سازی شده و به دنبال آن، منجر به زنده ماندن سلول های چربی و پيوند خوردن آن ها با بافت های اطرافشان می شود. با این عمل، ماندگاری نتايج درمان، 2 تا 3 برابر افزايش يافته و نتايج حاصله زيباتر و ماندگارتر میگردد.